× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Δημήτρης Σιμιτσής , Εικοστός πρώτος αιώνας, Ποιήματα , 2002, Μυτιλήνη

Παρουσίαση: Δημήτρης Πατίλας

Δημοσίευση 10/11/2025

Δημήτρης Σιμιτσής , Εικοστός πρώτος αιώνας, Ποιήματα , 2002, Μυτιλήνη
' χρόνος ανάγνωσης

Προσθέστε το Νησί στις αναζητήσεις σας

Add stonisi.gr on Google ↗

«Μας κλώθει η ζωή στ’ άσκημο διάβα της…
μα η ψυχή μες στην αντάρα της δεν λύγισε.»
«Ήτανε δίσεκτοι καιροί γιομάτοι ομίχλη στην καρδιά.
από το πρώτο βήμα μου μέχρι το τελευταίο.
Πάντα φυσούσε ο βοριάς απ’ της φωλιάς μου την μεριά,
όμως δεν απελπίστηκα κι ούτε ποτέ μου κλαίω...»
( Από τον «Εικοστό πρώτο αιώνα»)


Ο Δημήτρης Σιμιτσής γεννήθηκε στη Μυτιλήνη το 1934. Από τα παιδικά του χρόνια γνώρισε τη στέρηση και τη βιοπάλη. Με μόνη τυπική μόρφωση το Δημοτικό σχολείο - τα χρόνια του πολέμου, της Κατοχής και του Εμφυλίου δεν άφηναν περιθώρια για περισσότερα- βρέθηκε από παιδί να εργάζεται σε πλήθος χειρωνακτικές εργασίες, στα μεροκάματα της ανάγκης και από το 1955 στα γιαπιά και τις οικοδομές. Αυτή η ίδια ζωή που τον παίδεψε , έγινε και το πρώτο του σχολείο. Στις ώρες της σιωπής, στα διαλείμματα του μόχθου, γεννιόταν ο στίχος• πάνω σε χαρτάκια, εφημερίδες, πακέτα τσιγάρων.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αυτοδίδακτος, μα με βαθιά εσωτερική παιδεία, πορεύτηκε παράλληλα με την καθημερινή βιοπάλη και τη συλλογική δράση. Συμμετείχε στο εργατικό και ειρηνιστικό κίνημα, υπήρξε μέλος της Ε.Ε.Δ.Υ.Ε. Λέσβου και της Εταιρείας Αιολικών Μελετών και μέλος της συντακτικής επιτροπής του περιοδικού της Εταιρείας «Αιολικά Φύλλα».

Οι πρώτες του ποιητικές συλλογές, «Μόχθος και Ιδρώτας Α΄ και Β΄» (1977, 1978), τον καθιερώνουν ήδη εκφραστή και διερμηνευτή της ψυχής των ανθρώπων του μόχθου, των κατατρεγμένων, των αδικημένων, με τους οποίους ταυτίζεται, όντας ένας από αυτούς. «Απ’ την πληγή του κοίταξε του κόσμου την Πληγή» όπως έγραψε ο Γιάννης Ρίτσος.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Γράφει διακηρύσσοντας την αποστολή του:
Να τραγουδώ μια ολόκληρη ζωή, τόχω ποθήσει/ των αδυνάτων βάσανα και των φτωχών τα πάθια./ ……Θα τραγουδώ όπου βρεθώ, στα κόντρα και το μπάσο
και θα μιλώ για εργατιά, για βάσανα για πόνο./ Έτσι το νοιώθω μέσα μου και πως να το ξεγράψω / λάθος δεν πήρα το στρατί, γι’ αυτό δε μετανιώνω.»
Στο έργο του κυριαρχεί η προτροπή για στωική αντοχή και δράση ενάντια στο Λοιμό (τις μεγάλες δυσκολίες, τις πληγές) «μέσα στην στράτα πούγινε δύσβατη ανηφόρα, μέσα στ’ ανεμοδαρσίματα, όποια κι αν έρθει μπόρα.»
«Τι κι αν οι πίκρες σου δεν έχουν τελειωμό…/ πρέπει ν’ αντέχεις να παλεύεις το Λοιμό…».

Παράλληλα ο ποιητής ασκεί σκληρή κοινωνική κριτική. Στο «Νέα Τάξη» καταγγέλλει τη φτώχεια, τη βία και τον αφανισμό των λαών, καλώντας τους πνευματικούς ανθρώπους σε εγρήγορση:«Αφήστε τ’ όνειρο, μη ζήτε μ’ ουτοπίες•/ας γίνουνε τα φώτα σας λεπίδες,/για ν’ αποτρέψουν τον καινούργιο χαλασμό.»
Μα και οι υπαρξιακές του ανησυχίες είναι έντονες. Η βασανιστική αναζήτηση του «Γιατί» μέσα στον πόνο:«Σαν το τρυγόνι που θρηνεί μες την σπασμένη φτέρη /και σαν το γκιόνη που ζητάει χαμένον αδελφό,/περιπλανώμενο πουλί στου χαλασμού τ’ αγέρι/μες το μυαλό μου το «Γιατί» ψάχνω κι αναζητώ.».

Στον ποιητικό απολογισμό του, ο Σιμιτσής θεωρεί πως ζωή του, όσο κι αν ήταν πονεμένη, δικαιώνεται από τη δημιουργία και την προσφορά στους συνανθρώπους του.«Στ’ αλήθεια χαίρεται κανείς μονάχα όταν δίνει…/ χαλάλι πάει ο κόπος μου κι η προσφορά θα μείνει.»

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η συλλογή «Εικοστός πρώτος Αιώνας», η έκτη κατά σειρά, συνοψίζει όλη του τη διαδρομή. H κοινωνική ευαισθησία, η ανθρωπιά, ο αγώνας για κοινωνική δικαιοσύνη, ελευθερία όλων των ανθρώπων από κάθε καταναγκασμό, η καταδίκη της βίας, η Ειρήνη, η αξιοπρέπεια συναποτελούν το κυρίαρχο ιδεολογικό πλαίσιο. Και βέβαια και οι υπαρξιακοί προβληματισμοί: η φθορά του χρόνου, η διάψευση των ονείρων, οι πίκρες μιας ολόκληρης ζωής, η νοσταλγία ενός γαλήνιου, ευτυχισμένου παρελθόντος σε αντιπαράθεση με τις εναντιότητες του παρόντος. Είναι η κατάθεση ενός ανθρώπου που πάλεψε, πόνεσε, μα δεν λύγισε.

Κράτησε ζωντανή την ελπίδα και την πίστη πως παρά τα δαρσίματα «η Ιθάκη υπάρχει»:«Όλα της φύσης τα στοιχειά κι άν πέσουν πάνω μας /Έστω κι αργά, σαν τον Δυσέα θα την βρούμε την Ιθάκη./Μες στα δαρσίματα πάντα τον πνίγαμε τον πόνο μας /το πλοίο βούλιαξε μα δεν μας έφερε καπάκι».

Ο Δημήτρης Σιμιτσής είναι ένας λαϊκός δημιουργός που καλλιέργησε αυθεντική ποιητική φωνή και αξιοπρόσεκτη τεχνική, αποδεικνύοντας πως η τέχνη ανθίζει και μέσα στις δυσκολίες. Ο λόγος του, βιωματικός, αυθεντικός, συγκινημένος και συγκινητικός, ρεαλιστικός και λυρικός, χωρίς επιτήδευση και ρητορείες και στόμφο, (θυμίζει συχνά το δημοτικό και λαϊκό τραγούδι, μα χωρίς μίμηση), αποκαλύπτει ότι η αληθινή τέχνη δεν γεννιέται στα προνομιούχα σαλόνια, αλλά εκεί όπου ο άνθρωπος παλεύει να κρατήσει ζωντανή την ψυχή του.

Δείτε περισσότερα άρθρα μας στα αποτελέσματα αναζήτησης

Add stonisi.gr on Google ↗
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΜΟΥΣΙΚΗ

Μια βραδιά αφιερωμένη στην αξία της «Γυναίκας»

Με δύο διαφορετικές μεταξύ τους καλλιτεχνικές δράσεις υποστηριζόμενες από πολύ κόσμο
Μια βραδιά αφιερωμένη  στην αξία της «Γυναίκας»
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΧΡΟΝΟΣ

Υποδεχτήκαν τον Αύγουστο με τη «Γιορτή του Κρασιού» τα Πάμφιλα

Με πολύ χορό, τραγούδι και άφθονο κρασί
Υποδεχτήκαν τον Αύγουστο με τη «Γιορτή του Κρασιού» τα Πάμφιλα
ΜΟΥΣΙΚΗ

«Απόψε η παρέα μας» στον Μεσότοπο

Παρουσιάζεται η τριπλή μουσική έκδοση με τραγούδια και χορούς από τους «Γλεντιστάδες»
«Απόψε η παρέα μας» στον Μεσότοπο
ΒΙΒΛΙΟ

Ποίηση και ζωγραφική στις «Διαδρομές» της Αλεξάνδρας Παπαπάντου – Κότερου

Παρουσίαση ποιητικής συλλογής και εγκαίνια έκθεσης ζωγραφικής την Πέμπτη 6 Αυγούστου στον χώρο «Book and Art»
Ποίηση και ζωγραφική στις «Διαδρομές» της Αλεξάνδρας Παπαπάντου – Κότερου
ΜΟΥΣΙΚΗ

Μουσική βραδιά στην Αγιάσο

Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων «Λεσβιακό Καλοκαίρι 2026» την Τρίτη 4 Αυγούστου με ελεύθερη είσοδο
Μουσική βραδιά στην Αγιάσο
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Στη Χίο η ύφανση γίνεται μουσική στο σχολείο Βολισσού

Πολυμεσική περφόρμανς, εργαστήρια για παιδιά και δωρεάν ξεναγήσεις στο πρόγραμμα της DEO
Στη Χίο η ύφανση γίνεται μουσική στο σχολείο Βολισσού
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΘΕΑΤΡΟ

«Με τις γυναίκες στο τιμόνι… τέρμα τα κλάματα!», ακούσαμε στο Κάστρο Μυτιλήνης

Μια κωμωδία που έφερε άφθονο γέλιο και σημαντικό δίδαγμα στο κοινό της Μυτιλήνης
«Με τις γυναίκες στο τιμόνι… τέρμα τα κλάματα!», ακούσαμε  στο Κάστρο Μυτιλήνης
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Η Λέσβος μέσα από τον φωτογραφικό φακό του Ronan Guillou

Η έκθεση «Μια γαλλική οπτική για τη Λέσβο» παρουσιάζεται από τις 7 έως τις 15 Αυγούστου στο Ακράσι
Η Λέσβος μέσα από τον φωτογραφικό φακό του Ronan Guillou
ΜΟΥΣΙΚΗ

Η Βρίσα μετρά αντίστροφα για το μεγάλο Πάρτι Νεολαίας

Μουσική, λαχειοφόρος αγορά και διασκέδαση για όλες τις ηλικίες στο προαύλιο του Δημοτικού Σχολείου
Η Βρίσα μετρά αντίστροφα για το μεγάλο Πάρτι Νεολαίας
ΜΟΥΣΙΚΗ

Η μουσική παράδοση της Λέσβου ζωντανεύει στη Σκάλα Σκαμιάς

Βιολί, σαντούρι, μπουζούκι και αγαπημένα νησιώτικα τραγούδια την Τρίτη 4 Αυγούστου στην ταβέρνα «Το Κύμα»
Η μουσική παράδοση της Λέσβου ζωντανεύει στη Σκάλα Σκαμιάς
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Ανοιχτή όλο τον Αύγουστο η έκθεση φωτογραφίας στη Στύψη

Θα είναι επισκέψιμη από τις 7.00 το απόγευμα ως τις 9.00 το βράδυ σύμφωνα με ανακοίνωση του Πολιτιστικού Συλλόγου του χωριού
Ανοιχτή όλο τον Αύγουστο η έκθεση φωτογραφίας στη Στύψη
ΑΤΖΕΝΤΑ

Το XENO Festival 2026 σηκώνει αυλαία

Εγκαίνια την Κυριακή 2 Αυγούστου, στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου στο Σίγρι
Το XENO Festival 2026 σηκώνει αυλαία