Πάνω από έξι ώρες διήρκησε στο Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων Βορείου Αιγαίου η δίκη σε δεύτερο βαθμό του καταδικασμένου πρωτόδικα σε 142 χρόνια φυλακής, «Μοχαμάντ», Σομαλού αιτούντα άσυλο, τη Δευτέρα 9 Ιανουαρίου.

Ο Mohammad Hanad, κάτοικος Σμύρνης Τουρκίας από τη Σομαλία εξέτιε μέχρι σήμερα πάνω από δύο χρόνια ποινή κάθειρξης στη φυλακή της Χίου.  Κρίθηκε ένοχος με ποινή 8 χρόνων κάθειρξης σε δεύτερο βαθμό, από την οποία θα εκτίσει ένα ποσοστό της, με αποτέλεσμα να αφεθεί ελεύθερος σε έναν μήνα περίπου από σήμερα.

Το απόγευμα της Δευτέρας, και με πρόταση Εισαγγελέα κρίθηκε και σε δεύτερο βαθμό ένοχος για α)Παράνομη μεταφορά πολιτών τρίτων χωρών που δεν έχουν δικαίωμα εισόδου στο ελληνικό έδαφος, πράξη από την οποία μπορούσε να προκύψει κίνδυνος για άνθρωπο, και από την οποία επήλθε θάνατος κατά συρροή και β) παράνομη είσοδο στη χώρα- αδικήματα που διαπράχθηκαν στις 2 Δεκεμβρίου 2020.

Στο δικαστήριο κατέθεσαν ο λιμενικός που βρίσκονταν στο πλήρωμα διάσωσης των επιβαινόντων, ένας συνεπιβάτης του Μοχαμάντ στο ταξίδι του τρόμου που έγινε πριν από δύο χειμώνες, και ο ξάδερφος του κατηγορουμένου, αλλά και ο διασώστης Ι. Αποστολόπουλος. Το παρών από νωρίς το πρωί έδωσαν αλληλέγγυοι, μέλη της Συνύπαρξης και Επικοινωνίας στο Αιγαίου, έπειτα από την εκστρατεία που ξεκίνησε για τον Μοχαμάντ και όλους τους αιτούντες άσυλο που κατηγορούνται ως διακινητές, ο ευρωβουλευτής ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Στέλιος Κούλογλου που επίσης παρακολούθησε όλη την ακροαματική διαδικασία με πολλά ΜΜΕ.

Το ταξίδι του τρόμου

Στις 2 Δεκεμβρίου 2020 ο Μοχαμάντ μαζί με ακόμα 32 επιβάτες, γυναίκες και άντρες με καταγωγή από την Αφρική μπήκαν στη βάρκα από το Αϊβαλί που θα τους οδηγούσε στη Μυτιλήνη, με δύο τραγικές απώλειες γυναικών κατά την ώρα του ταξιδιού. Όπως περιγράφηκε από τις μαρτυρίες, το φουσκωτό δεν είχε διασωστικά μέσα, ελάχιστοι φορούσαν σωσίβιο, και η βάρκα ναυάγησε, με κατεστραμμένο το μπροστινό της μέρος. Ο λιμενικός τόνισε ότι ειδοποιήθηκε η ελληνική ακτοφυλακή από τη Frontex για περιστατικό με πρόσφυγες και μετανάστες και όταν έφτασαν στο σημείο, είδαν τουρκική ακταιωρό να σπρώχνει τη βάρκα στα ελληνικά ύδατα, ακυβέρνητη. Μετά τη διάσωση είδαν ένα μαχαίρι. 

Το πρωί της ίδιας ημέρας ακολούθησε προανάκριση χωρίς διερμηνεία από Σομαλό στους Σομαλούς και λίγες ώρες μετά απολογήθηκαν οι επιβαίνοντες ενώπιον του ανακριτή, με όλες τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις διερμηνείας.

Ας σημειωθεί ότι η σύλληψη του Μοχαμάντ προηγήθηκε των καταθέσεων στην προανάκριση, γεγονός στο οποίο στάθηκαν αρκετά οι δύο δικηγόροι υπεράσπισής του, Αλέξης Γεωργούλης και Δημήτρης Χούλης. Κι αυτό γιατί υποδείχτηκαν από συνεπιβάτες του Μουχαμάντ ότι αυτός οδήγησε τη βάρκα, ενώ άλλες καταθέσεις και η μαρτυρία του Σομαλού συνεπιβαίνοντα, αναγνωρισμένου πρόσφυγα που ζει στη Βιέννη ανέφερε ότι αναγκάστηκε να πιάσει το τιμόνι της βάρκας όταν ο Τούρκος διακινητής απείλησε τον κατηγορούμενο και εγκατέλειψε τη λέμβο.

Ο διασώστης, Ιάσων Αποστολόπουλος από την εμπειρία του κατέθεσε ότι η συνήθης πρακτική των Τούρκων διακινητών τα τελευταία χρόνια είναι να εγκαταλείπουν το σκάφος για να μη συλληφθούν, και εν τέλει καταδικάζονται πρόσφυγες που αναγκάστηκαν να αναλάβουν το τιμόνο για να μη βουλιάξει το σκάφος, παρά το γεγονός ότι πολλοί εξ αυτών δεν γνωρίζουν κολύμπι ή κάποιοι δεν έχουν δει ποτέ στη ζωή τους θάλασσα.

Στην απολογία του ο Μοχαμάντ ανέφερε, όπως και οι συμπατριώτες του ότι στη Σομαλία έχει πάνω από 30 χρόνια εμφύλιο πόλεμο, ότι φέρει σημάδια από πυροβολισμό στο σώμα του και αναγκάστηκε να φύγει από την πατρίδα του, με σκοπό όταν βρει ευρωπαϊκό έδαφος να ζητήσει άσυλο και στη συνέχεια με τη νόμιμη οδό να διεκδικήσει οικογενειακή επανένωση φέρνοντας την οικογένειά του όπου θα εγκαθίσταντο. Αντ’ αυτού βρέθηκε φυλακισμένος, επειδή επέλεξε όπως είπε να σωθεί ο ίδιος και να σώσει τους συνεπιβάτες του. «Δεν ήθελα να βοηθήσω κανέναν διακινητή, δεν ξέρω να οδηγώ σκάφος, ήθελα να βοηθήσω τους ανθρώπους, και αν βρισκόμουν στην ίδια κατάσταση το ίδιο θα έκανα ξανά» τόνισε στην απολογία του ο 30χρονος, ο οποίος έχει επιδείξει πολύ καλή διαγωγή στη Χίο και πάνω από 400 ημέρες κοινωνικής εργασίας.

Τα βλέμματα στην Εισαγγελέα

Τα βλέμματα συγκέντρωσε η Εισαγγελέας έδρας αρκετές φορές για το ότι επανέλαβε πολλές φορές το ερώτημα γιατί δεν ήρθαν νόμιμα οι επιβαίνοντες από τη Σομαλία στην Ελλάδα, πώς γίνεται να μη γνωρίζουν αγγλικά, εφόσον υπάρχουν Σομαλοί που γνωρίζουν αγγλικά κ.ά. Με την υπεράσπιση να της απαντά για τη συνθήκη Σένγκεν που απαγορεύει σε πολίτες εκτός ευρωπαϊκών κρατών να ταξιδεύουν χωρίς βίζα και τη συνθήκη της Γενεύης.

Μάλιστα η Εισαγγελέας ρώτησε τον κατηγορούμενο πώς χωρις αγγλικά θα συνέχιζε τη ζωή του και εκείνος απάντησε: «Κανείς δεν κινήθηκε στη ζωή γνωρίζοντας τα πάντα, συνεχίζεις να μαθαίνεις μέχρι την τελευταία ημέρα που ζεις».

«Είναι μια μικρή νίκη, τόνισε ο Δημήτρης Χούλης μετά το πέρας της δίκης, επισημαίνοντας ότι ένας αθώος άνθρωπος εκτίει μια ποινή, ενώ δεν είναι διακινητής, κατηγορία η οποία θα τον κυνηγά για πάντα». Ευχαρίστησε ωστόσο τα ΜΜΕ και την πρωτοβουλία Κούλογλου καθώς η δίκη δεν κράτησε 20 λεπτά όπως συνηθίζεται.

«Αυτός ο νόμος πρέπει να αλλάξει» ανέφερε ο Αλέξης Γεωργούλης γιατί στέλνει αθώους πρόσφυγες σε πολυετείς καθείρξεις.

«Οι απόψεις Εισαγγελέα δεν θεωρώ ότι ήταν τόσο ξενοφοβικές, όσο σουρρεαλιστικές» επεσήμανε ο Στέλιος Κούλογλου: «Από τα 142 χρόνια που αρχικά καταδικάστηκε αυτός ο άνθρωπος, πλέον σε ένα μήνα θα είναι ελεύθερος, χάρη στο κίνημα αλληλεγγύης, το οποίο θα το συνεχίσουμε ώστε να βγουν από τη φυλακή οι άδικα καταδικασμένοι πρόσφυγες, που είναι η δεύτερη κατηγορία φυλακισμένων σε πληθυσμό στις ελληνικές φυλακές».