Τεχνική λύση για την πληρωμή των αγροτικών επιδοτήσεων στους κτηνοτρόφους χρησιμοποιεί η κυβέρνηση και το 2025, αν και σύμφωνα με την ανακοίνωσή της το σύστημα εμπλουτίζεται με στοιχεία από τη δηλωμένη παραγωγή γάλακτος και τα ζώα που έχουν οδηγηθεί στα σφαγεία.

Λίγο πριν την έναρξη των αγροτικών κινητοποιήσεων αλλά και την πληρωμή των αγροτικών επιδοτήσεων, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης προχωρά σε μια ανακοίνωση που δείχνει πως ανοίγει τον δρόμο για νέα μεγάλα «πανωγραψίματα», κι ας ισχυρίζεται το ίδιο πως στόχος του είναι να βάλει τέλος σε αυτό το φαινόμενο.

Αλήθεια, τι θα σταματήσει τα κυκλώματα που καρπώνονταν εκατομμύρια ευρώ αγροτικών επιδοτήσεων που προορίζονταν για κτηνοτρόφους, να κάνουν την ίδια δουλειά με την αξιοποίηση εικονικών τιμολογίων, τα οποία στη συνέχεια θα αξιοποιηθούν για την ελληνοποίηση μεγάλων ποσοτήτων αρνίσιου και κατσικίσιου κρέατος και φυσικά πρόβειου γάλακτος;

Η εκτενής ανακοίνωση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης για το μεταβατικό σύστημα κατανομής των αγροτικών επιδοτήσεων και πιστοποίηση εκτάσεων και ζώων δεν δείχνει μια ηγεσία που θέλει να βάλει τέλος στις απάτες. Περισσότερο δείχνει μια ηγεσία που λειτουργεί ως μαθητευόμενος μάγος της ψηφιακής τεχνολογίας.

Ολόκληρη η ανακοίνωση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης έχει ως εξής:

Η έγκριση από την Κομισιόν, την προηγούμενη εβδομάδα, του ελληνικού Σχεδίου Δράσης για τη μεταρρύθμιση του συστήματος αγροτικών επιδοτήσεων ανοίγει τον δρόμο για την άμεση πληρωμή της προκαταβολής (70%) της βασικής ενίσχυσης του 2025. Επιπλέον, δρομολογείται η πληρωμή άλλων ενισχύσεων από τον Πυλώνα Ι και ΙΙ της ΚΑΠ, καθώς και πληρωμές από μικρότερα προγράμματα που είχαν καθυστερήσει λόγω του γενικότερου προβλήματος με τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Με την έγκριση του νέου Σχεδίου Δράσης, η χώρα μας και οι Έλληνες αγρότες ωφελούνται σημαντικά σε τρία επίπεδα:

1. Εξασφαλίζεται ότι ως χώρα αποκτούμε ένα αξιόπιστο και διαφανές σύστημα διαχείρισης και ελέγχων των αγροτικών επιδοτήσεων (νέο ΟΣΔΕ), απολύτως σύμφωνο με τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς, ώστε από εδώ και πέρα να μην έχουμε νέες εμπλοκές σε πληρωμές ή νέα πρόστιμα προς τη χώρα.

2. Μπαίνει τέλος στα «πανωγραψίματα» και εδραιώνεται η κοινωνική δικαιοσύνη στην κατανομή των αγροτικών επιδοτήσεων. Πλέον δεν θα υπάρχουν «έξυπνοι» και «λιγότερο έξυπνοι» αγρότες. Οι επιδοτήσεις θα κατανέμονται με βάση τα πραγματικά, αδιαμφισβήτητα δεδομένα του κάθε αγρότη και κτηνοτρόφου. Αυτό σημαίνει ότι οι έντιμοι αγρότες και κτηνοτρόφοι θα κερδίσουν περισσότερα.

3. Διασφαλίζεται ότι δεν πρόκειται να χαθεί ούτε ένα ευρώ από τα κοινοτικά χρήματα που αναλογούν στη χώρα. Εφόσον κατανεμηθούν φέτος λιγότερα χρήματα από τη βασική ενίσχυση, θα υπάρξει «δεύτερη κατανομή» των κοινοτικών πόρων, καταρχήν στην ίδια τη βασική ενίσχυση αλλά και μέσω της συνδεδεμένης ενίσχυσης, των οικολογικών σχημάτων ή άλλων επιλογών. Έτσι, τελικά, οι έντιμοι αγρότες και κτηνοτρόφοι θα πάρουν συνολικά μεγαλύτερη επιδότηση από τα προηγούμενα χρόνια.

Το νέο Σχέδιο Δράσης για τις αγροτικές επιδοτήσεις – που συνδυάζεται με τη μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ – καθορίζει τις προδιαγραφές με τις οποίες θα λειτουργεί το νέο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου το 2026. Επιπλέον, προβλέπει ένα υβριδικό μεταβατικό σύστημα για το 2025.

Α) Το υβριδικό μεταβατικό σύστημα πληρωμών και ελέγχων για το 2025

Στο μεταβατικό σύστημα προβλέπονται:

1. Υπολογισμός αγροτικών εκτάσεων
   Είναι υποχρεωτική η δήλωση ΑΤΑΚ για όλα τα αγροτεμάχια και σε ειδικές περιπτώσεις η δήλωση ΚΑΕΚ. Για αγροτεμάχια με ευρήματα από ελέγχους, οι αγρότες θα κληθούν μέσω AGRI SNAP να διορθώσουν τα στοιχεία μέσω ενστάσεων στον ΟΠΕΚΕΠΕ.

2. Υπολογισμός ζωικού κεφαλαίου
   Ο αριθμός των ζώων προσδιορίζεται με αντικειμενικά στοιχεία: τιμολόγια πώλησης γάλακτος και κρέατος, αγορές ζωοτροφών, δηλώσεις Ε3 και δεδομένα του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ ή του myDATA. Εφαρμόζεται ειδική μεθοδολογία: 100 κιλά γάλακτος ανά επιλέξιμη προβατίνα ή αίγα και επίσημα στοιχεία σφαγών.

3. Βοσκότοποι
   Η έκταση προσδιορίζεται από την παραγωγική δραστηριότητα. Οι ενισχύσεις δίνονται εκεί όπου πράγματι βόσκουν τα ζώα. Θα υπάρξει συμπληρωματική κατανομή για περιπτώσεις όπου ο διαθέσιμος βοσκότοπος δεν αρκεί, ώστε να μη μειωθεί άδικα η ενίσχυση κτηνοτρόφων.

4. Διαδικασία ενστάσεων
   Ο ΟΠΕΚΕΠΕ θα ανακοινώσει διαδικασία υποβολής ενστάσεων.

Β) Το σύστημα πληρωμών και ελέγχων για το 2026

Τα βασικά χαρακτηριστικά είναι:

1. Δημιουργία εξαιρετικά ακριβούς ψηφιακού γεωχωρικού χάρτη με δορυφορικές εικόνες υψηλής ανάλυσης και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.

2. Νέος τρόπος καταγραφής αιγοπροβάτων με ηλεκτρονική σήμανση («βώλος») σε ενιαία βάση συνδεδεμένη με το ΟΣΔΕ.

3. Εκτεταμένοι και στοχευμένοι έλεγχοι με εργαλεία ανάλυσης κινδύνου και μικτά κλιμάκια με προκαθορισμένα πρωτόκολλα.

4. Πλήρης έλεγχος ιδιοκτησιακού καθεστώτος με διασταυρώσεις Κτηματολογίου και ΜΙΔΑ.