Αυτόματοι και καθολικοί έλεγχοι στα δηλωθέντα στοιχεία ιδιοκτητών και ενοικιαστών για τα ετήσια μισθώματα τίθενται σε εφαρμογή από το νέο έτος, με στόχο τον περιορισμό της φοροδιαφυγής και την αντιμετώπιση της υποδήλωσης εισοδημάτων από ακίνητα.

Μέχρι σήμερα η ΑΑΔΕ δεν είχε τη δυνατότητα να διαπιστώνει σε πραγματικό χρόνο αν ιδιοκτήτης και ενοικιαστής δήλωναν τα ίδια ποσά, παρά μόνο κατόπιν ελέγχου και των δύο φυσικών προσώπων. Το κενό αυτό είχε οδηγήσει στη διαπίστωση λαθών και παραλείψεων στους σχετικούς κωδικούς του εντύπου Ε1, οι οποίες αναδείχθηκαν ιδίως κατά τη διαδικασία επιστροφής ενοικίου.

Με την ενεργοποίηση του Μητρώου Ιδιοκτησίας Ακινήτων, το σύστημα θα εντοπίζει αυτόματα τις αναντιστοιχίες στα δηλωθέντα στοιχεία των συμβαλλόμενων, τόσο στις μισθώσεις όσο και στις αγοραπωλησίες ακινήτων. Σε περιπτώσεις όπου πωλητής και αγοραστής ή ιδιοκτήτης και ενοικιαστής δηλώνουν διαφορετικά ποσά, θα ενεργοποιείται μηχανισμός ελέγχου, παρέχοντας άμεσα στοιχεία στους ελεγκτές της φορολογικής διοίκησης. Το Μητρώο θα αξιοποιείται και για την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με τις πραγματικές τιμές ενοικίασης και πώλησης στην αγορά ακινήτων.

Οι έλεγχοι δεν θα περιορίζονται στη σύγκριση δηλώσεων, αλλά θα επεκτείνονται, όπου απαιτείται, σε τραπεζικούς λογαριασμούς, πιστωτικές κάρτες και λοιπά περιουσιακά στοιχεία, προκειμένου να διαπιστωθεί αν υφίστανται αδήλωτες συναλλαγές. Αντίστοιχα, θα εξετάζονται και περιπτώσεις ενοικίων που εμφανίζονται σημαντικά χαμηλότερα από τα επίπεδα της αγοράς.

Τα διαθέσιμα στοιχεία της φορολογικής διοίκησης δείχνουν ότι η μέση δηλωθείσα δαπάνη ενοικίου παραμένει διαχρονικά χαμηλή και δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, γεγονός που ενισχύει τις υποψίες για εκτεταμένη υποδήλωση. Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται και στα δηλωθέντα μισθώματα φοιτητικών κατοικιών.

Παράλληλα, από την 1η Ιανουαρίου καταργείται η πληρωμή ενοικίων με μετρητά, καθώς η καταβολή τους θα γίνεται υποχρεωτικά μέσω τραπεζικού συστήματος. Σε περίπτωση παραβίασης της νομοθεσίας, οι ιδιοκτήτες θα χάνουν την προβλεπόμενη έκπτωση κατά τη φορολόγηση των εισοδημάτων από ενοίκια, ενώ οι ενοικιαστές θα στερούνται το επίδομα ενοικίου που αντιστοιχεί σε ένα μηνιαίο μίσθωμα.