Ο Αιγίλοπας είναι μία από τις 10 Ελληνικές Οργανώσεις των 200 συνολικά που υπέγραψαν Κοινή Επιστολή που αφορά την πρόταση Κανονισμού της Ε. Επιτροπής για τους νέους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, πριν τη διενέργεια συνάντησης των Κρατών Μελών για το εν λόγω θέμα την Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου 2025.

Η νέα πρόταση για τη ρύθμιση των γενετικά τροποποιημένων οργανισμών (ΓΤΟ), και ιδιαίτερα των «νέων ΓΤΟ» που δημιουργούνται μέσω Νέων Γονιδιωματικών Τεχνικών (ΝΓΤ), αναδεικνύει σοβαρά ζητήματα που αφορούν τις συνέπειες για τους αγρότες, τους βελτιωτές, τη διατροφική αλυσίδα, καθώς και τη φύση.

Οι προτεινόμενες αλλαγές εξαιρούν τους νέους ΓΤΟ από την υπάρχουσα νομοθεσία της ΕΕ, γεγονός που θα τους επιτρέπει να κυκλοφορούν στην αγορά χωρίς την κατάλληλη εκτίμηση κινδύνου, παρακολούθηση ή ιχνηλασιμότητα. Η έλλειψη αυτών των μέτρων δημιουργεί ανησυχίες για την ασφάλεια των τροφίμων και την προστασία του περιβάλλοντος.

Οι μικροί και μεσαίοι βελτιωτές και αγρότες στην Ευρώπη θα επηρεαστούν αρνητικά από την αύξηση της συγκέντρωσης του τομέα σπόρων, ενώ οι αγρότες ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με αυξημένο νομικό βάρος και κινδύνους μηνύσεων από μεγάλες εταιρείες λόγω παραβίασης πατεντών. Αυτός ο κίνδυνος θα περιορίσει τις επιλογές τους, θα αυξήσει το κόστος παραγωγής και θα μειώσει τη βιοποικιλότητα, κάτι που είναι κρίσιμο για την ανθεκτικότητα των καλλιεργειών και την προσαρμογή τους στην κλιματική αλλαγή.

Η πρόταση ενδέχεται να ενισχύσει τη διαχείριση των ΓΤΟ από λίγες μεγάλες εταιρείες και να προκαλέσει μεγαλύτερη εξάρτηση από αυτές, μειώνοντας την ελευθερία των αγροτών να χρησιμοποιούν και να ανταλλάσσουν σπόρους. Επίσης, η στροφή προς «βιώσιμες» λύσεις μέσω ΓΤ φυτών είναι αμφισβητήσιμη, καθώς οι όποιες υποσχέσεις δεν έχουν επαρκείς επιστημονικές αποδείξεις ή είναι περιορισμένες σε εμπορικά συμφέροντα.

Καλούμε τις ευρωπαϊκές χώρες να προστατεύσουν την αγροτική κοινότητα και το περιβάλλον, διασφαλίζοντας ότι όλοι οι νέοι ΓΤΟ θα συνεχίσουν να υπόκεινται σε αυστηρούς ελέγχους και περιορισμούς.

Κοινή δήλωση 200 ευρωπαϊκών οργανώσεων και ομάδων αγροτών έχει ως εξής:

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,

Απευθυνόμαστε σε εσάς εκ μέρους 200 ευρωπαϊκών οργανώσεων και ομάδων αγροτών, εκ των οποίων 10 ελληνικές, με κοινό αίτημα να προστατεύσετε την επιχειρηματική δραστηριότητα των παραγωγών μικρής και μεσαίας κλίμακας, καθώς και τη βιολογική και μη μεταλλαγμένη αγροτική παραγωγή στην ΕΕ, απορρίπτοντας την απορρύθμιση των νέων μεταλλαγμένων στο επερχόμενο Συμβούλιο της Ε.Ε. στις 14 Φεβρουαρίου όπου θα συζητηθεί η συμβιβαστική πρόταση που κατέθεσε η πολωνική προεδρία.

Οι χώρες της Ευρώπης συζητούν μία νέα εκτενή νομική πρόταση για τα νέα μεταλλαγμένα και για άγρια φυτά που παράγονται με νέες γονιδιωματικές τεχνικές (NGTs). Αυτά τα νέα μεταλλαγμένα θα καλύπτονται σε μεγάλο βαθμό από πατέντες, όπως και τα “παλιά

μεταλλαγμένα”. Η πρόταση θα αυξήσει τον έλεγχο από λίγες εταιρείες σπόρων και θα περιορίσει την ελεύθερη κυκλοφορία γενετικού υλικού για εκτροφείς και αγρότες. Αποτελούν μία σοβαρή απειλή στην επιχειρηματική δραστηριότητα παραγωγών μικρής και μεσαίας

κλίμακας της Ελλάδας και της Ευρώπης, όπως αναλύεται στην επισυναπτόμενη δήλωση που υπογράφεται από περισσότερες από 200 οργανώσεις εκ των οποίων 10 ελληνικές οι οποίες εκπροσωπούν παραγωγούς, τον τομέα τροφίμων και την κοινωνία των πολιτών.

Τα προβλήματα αυτά περιλαμβάνουν τη βιοπειρατεία, μέσω της ιδιωτικοποίησης των σπόρων, το αυξημένο ρίσκο για νομικές αγωγές ενάντια σε αγρότες και εκτροφείς στη βάση ισχυρισμών για παραβίαση των πατεντών, διοικητικό φόρτο λόγω της νομικής αβεβαιότητας

(διαρκής νομική επαγρύπνηση), αυξημένα κόστη παραγωγής, κίνδυνο απώλειας της επιχειρηματικής δραστηριότητας, μειωμένη ποικιλία σπόρων (αγροποικιλότητα) – η οποία είναι απαραίτητη για τους αγρότες ώστε να προσαρμοστούν στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής – και αυξημένη ευπάθεια σε παράσιτα και ασθένειες. Η πρόταση είναι επίσης μία απειλή ενάντια στα ισχύοντα δικαιώματα των αγροτών να διατηρούν, να χρησιμοποιούν, να επαναχρησιμοποιούν και να ανταλλάσσουν τους σπόρους τους (δικαιώματα των αγροτών στους σπόρους) και των μικρής και μεσαίας κλίμακας εκτροφέων, και θα μπορούσε επίσης να παραβιάσει τα δικαιώματα των βιολογικών και ελεύθερων από μεταλλαγμένα αγροτών.

Μας ανησυχούν βαθιά οι προσπάθειες επίτευξης μίας βιαστικής συμφωνίας στο επερχόμενο Συμβούλιο και οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Συμβουλίου και Κοινοβουλίου, υπό το φως των πιθανών κινδύνων των νέων μεταλλαγμένων για την ανθρώπινη και τη φύση, καθώς και τα πολλά εκκρεμή ζητήματα, δηλαδή οι πατέντες, οι μέθοδοι ταυτοποίησης και ανίχνευσης, η τιμή των σπόρων, η ποικιλότητα των σπόρων, η συνύπαρξη, οι αρνητικές κοινωνικο-οικονομικές επιπτώσεις και ο κίνδυνος περαιτέρω εταιρικού ελέγχου της διατροφικής αλυσίδας. Η λύση που προτείνεται από την Πολωνική Προεδρία για τις πατέντες δεν επιλύει το πρόβλημα που προκύπτει από αυτές.

Καλούμε εσάς και όλες τις ευρωπαϊκές χώρες να απορρίψετε την απορρύθμιση των νέων μεταλλαγμένων και να προστατεύσετε τους αγρότες, τους πολίτες και τη φύση. Όλα τα νέα μεταλλαγμένα πρέπει να συνεχίσουν να καλύπτονται από αξιολόγηση κινδύνου και

παρακολούθηση, μεθόδους ταυτοποίησης και ανίχνευσης, και ιχνηλασιμότητα και σήμανση σε όλο το εύρος της τροφικής αλυσίδας. Οι χώρες πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να απαγορεύσουν ή να περιορίσουν την καλλιέργειά τους στην επικράτειά τους.

Εκ μέρους των οργανώσεων που συνυπογράφουν τη δήλωση,

Με εκτίμηση,

Ελενα Δανάλη

Υπεύθυνη της εκστρατείας της Greenpeace για Βιώσιμη Γεωργία

Οι Οργανώσεις και Ομάδες Αγροτών της Ελλάδας που συνυπογράφουν ζητώντας την απόρριψη της απορρύθμισης των νέων μεταλλαγμένων είναι:

1. Αγροοικολογικό Δίκτυο Ελλάδος

2. Αιγίλοπας

3. Ενωση Αγροτών Βιοκαλλιεργητών Βόρειας Ελλάδας

4. ΖΩΦΟΡΟΣ Κρήτης

5. Πανελλαδική Φιλοζωική Περιβαλλοντική Ομοσπονδία

6. Σιτώ

7. Φιλοζωικό Σωματείο Λήμνου

8. Animal Earth

9. Greenpeace

10. Open Farm