Η παραίτηση του προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ, Νίκου Σαλάτα, δεν ήρθε ποτέ. Έτσι, σήμερα, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας, προχώρησε στην αποπομπή του. Η κίνηση αυτή ήταν λίγο-πολύ επιβεβλημένη, καθώς ο κ. Σαλάτας φάνηκε να αυτονομείται – έστω και οριακά – από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Στην πραγματικότητα, ο πρώην (πλέον) πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ είπε φωναχτά αυτό που η Κυβέρνηση ήθελε να πει, αλλά απέφευγε.

Η υπόθεση των 100 «κτηνοτρόφων» ή κτηνοτρόφων, οι οποίοι φέρονται να έλαβαν επιδοτήσεις 3 εκατ. ευρώ για βοσκοτόπια που δεν κατείχαν, αντιμετωπίζεται από την κυβέρνηση ως ζήτημα ήσσονος σημασίας. Έτσι, επί χρόνια, η κυβέρνηση προσπαθεί να καθυστερήσει τη διερεύνησή της. Ωστόσο, ούτε ο κ. Τσιάρας ούτε η κυβέρνηση έχουν λόγο να επαναλάβουν δημόσια όσα είπε ο κ. Σαλάτας. Αρκούνται στο να σπρώχνουν την υπόθεση όλο και πιο πίσω, δηλώνοντας παράλληλα ότι θα γίνει ανάκτηση των επιδοτήσεων που καταβλήθηκαν αδικαιολόγητα.

Σε ό,τι αφορά την ουσία της υπόθεσης, πράγματι το ποσό των 3 εκατ. ευρώ είναι μικρό μπροστά στα περίπου 2 δισ. ευρώ που διανέμει ετησίως ο ΟΠΕΚΕΠΕ. Επίσης, είναι αβέβαιο αν μπορεί να τεκμηριωθεί για όλες τις 100 περιπτώσεις ότι υπήρξε παράβαση των κοινοτικών κανονισμών. Το γεγονός ότι κάποιοι έλαβαν επιδοτήσεις για τη διατήρηση βοσκοτόπων σε καλή κατάσταση προβλέπεται από την κοινοτική νομοθεσία. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία οφείλει να αποδείξει ότι «κτηνοτρόφοι», μελετητικά γραφεία, στελέχη και μέλη της διοίκησης του ΟΠΕΚΕΠΕ ενήργησαν συντονισμένα και με δόλο, ώστε να λάβουν αγροτικές επιδοτήσεις που δεν δικαιούνταν.

Η απόφαση αποπομπής του κ. Σαλάτα δείχνει ότι:
α) Η κυβέρνηση δεν επιθυμεί ρήξη με τη γραφειοκρατία της Ε.Ε.
β) Δεν θέλει να ανοίξει ευρύτερη έρευνα για τη διαχείριση των επιδοτήσεων στον ΟΠΕΚΕΠΕ από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
γ) Κατανοεί ότι η έναρξη των διαπραγματεύσεων για τη νέα ΚΑΠ μετά το 2027 δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να εμφανιστεί η χώρα ως αναξιόπιστη στη διαχείριση των επιδοτήσεων.

Δεν πρέπει να διαφεύγει σε κανέναν πως η κυβέρνηση προσέρχεται στις διαπραγματεύσεις για τη νέα ΚΑΠ από αμυντική θέση, καθώς η διαδικασία της εξωτερικής σύγκλισης αναμένεται να οδηγήσει σε περικοπές των επιδοτήσεων που λαμβάνει. Γι' αυτό και είναι κρίσιμο να αποδείξει ότι μπορεί να αντιμετωπίζει ατασθαλίες στη διαχείριση των ενισχύσεων, σε συνεργασία με τις κοινοτικές αρχές και όχι σε αντιπαράθεση με αυτές.

Θα αλλάξει κάτι στον ΟΠΕΚΕΠΕ;

Μεταξύ όσων ακούστηκαν σήμερα (Παρασκευή 23 Μαΐου) για τη λειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ είναι και η πρόθεση του Οργανισμού να αποκτήσει δικό του πληροφοριακό σύστημα για τη διαχείριση του ΟΣΔΕ. Έμμεσα δηλώθηκε πως σήμερα ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έχει τον έλεγχο του ΟΣΔΕ, τον οποίο διατηρούν οι εταιρείες τεχνικών συμβούλων — μια παγιωμένη κατάσταση εδώ και δύο δεκαετίες.

Θα έρθει η κυβέρνηση σε σύγκρουση με τα συμφέροντα πίσω από αυτές τις εταιρείες;
Πρόκειται για απόφαση που δύσκολα μπορεί να υλοποιηθεί. Όχι μόνο επειδή θα σταματήσουν οι «εξυπηρετήσεις» προς «φίλους», αλλά επειδή η μεταβατική περίοδος ενέχει κινδύνους. Πολλές κυβερνήσεις προσπάθησαν να αποκόψουν τον ΟΠΕΚΕΠΕ από τους τεχνικούς συμβούλους, αλλά όταν βρέθηκαν αντιμέτωπες με τον κίνδυνο να μείνουν απλήρωτες οι αγροτικές επιδοτήσεις, υποχώρησαν.

Μένει να φανεί πόσο βαθιά μπορεί να κολυμπήσει η κυβέρνηση και ο κ. Τσιάρας στη φουρτουνιασμένη αυτή θάλασσα που έχουν μπροστά τους.