× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Ελευθέρια Λέσβου, ένα αθησαύριστο ποίημα

Γράφει ο ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΚΑΛΑΡΓΑΛΗΣ

Δημοσίευση 8/11/2021

Ελευθέρια Λέσβου, ένα αθησαύριστο ποίημα
' χρόνος ανάγνωσης

Με την απελευθέρωση της Λέσβου το 1912 αρκετοί Λέσβιοι, λόγιοι, δημοσιογράφοι, ποιητές, πεζογράφοι έγραψαν λογοτεχνικά και δημοσιογραφικά κείμενα για το σημαντικό αυτό γεγονός. Αυτά δημοσιεύθηκαν στις λεσβιακές εφημερίδες και περιοδικά της εποχής. Μερικά, από αυτά, είναι απομνημονεύματα τα οποία δημοσιεύθηκαν αργότερα. Με το δημοσιογραφικό άρθρο, την ανταπόκριση, το ποίημα, το χρονογράφημα, το χρονικό αποτύπωσαν οι λόγιοι της Λεσβιακής Άνοιξης, στις εφημερίδες, την Απελευθέρωση της Λέσβου το 1912.

Οι ποιητές και οι χρονογράφοι της Λέσβου εκφράζουν με στίχους και χρονογραφήματα τη χαρά, τον ενθουσιασμό, το συναίσθημα του ελεύθερου ανθρώπου. Απλά στιγμιότυπα, καθημερινές ασχολίες, επακόλουθα του αποδιωγμού του κατακτητή καταγράφονται παράλληλα με την ευγνωμοσύνη και υμνητικούς στίχους.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Οι λόγιοι της Λεσβιακής Άνοιξης, με τα κείμενά τους αυτά, πρόσθεσαν σημαντικά τεκμήρια γραπτού λόγου και τοπικής Ιστορίας στη γραμματεία της Λέσβου.

Ο γράφων αποθησαύρισε 67 κείμενα, γραμμένα από 38 συντάκτες και εκδόθηκαν το 2012, στα εκατόχρονα της απελευθέρωσης της Λέσβου, από τις εκδόσεις «Εντελέχεια». Μετά την έκδοση εντοπίστηκαν άλλα 11 κείμενα, τα οποία μπορούν να συμπεριληφθούν σε μελλοντική, νέα, έκδοση.
Σήμερα παρουσιάζεται ένα αθησαύριστο ποίημα γραμμένο το 1914, από τον Θείελπη Λευκία.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Τότε ήταν 16 χρονών, μαθητής του Γυμνασίου Μυτιλήνης. Απαγγέλθηκε από τον επιστήθιο φίλο του Στρατή Παρασκευαΐδη στον εορτασμό των δύο χρόνων των Ελευθερίων της Λέσβου. Την παρουσίαση του ποιήματος έκανε ο Στράτης Μυριβήλης από τη στήλη «Στα Πεταχτά» της εφημερίδας «Σάλπιγξ», στις 11 Νοεμβρίου.

Γράφει μεταξύ των άλλων: «Σας παραθέτω μερικούς στίχους από το τραγούδι που απήγγειλε ένας τελειόφοιτος στους ήρωας της Κλαπάδος. Αν υστερεί σε ρίμα είναι ωραίο στις ιδέες και έχει αρκετή πρωτοτυπία. Δεν αξίζει ένα μπράβο; Άλλη φορά οι τελειόφοιτοι προσπαθούσαν να μιμηθούν του ’’Κυψελίδας’’ του Βερναρδάκη».

Την πατρότητα του ποιήματος έκανε ο Βαγγέλης Καραγιάννης, με δημοσίευμά του στο περιοδικό «Αιολικά Γράμματα», (τχ.27, Μάης – Ιούνης 1975). Εκεί δημοσιεύει αποσπάσματα από επιστολή του Λευκία προς τον πατέρα του, όπου μεταξύ των άλλων του γράφει για το ποίημα πως «έκαμε αρίστην εντύπωσιν, με συνεχάρησαν οι καθηγηταί μου και οι μαθηταί με αποθέωσαν». Μαζί του στέλνει και φύλλο της Σάλπιγγος όπου δημοσιεύθηκε το ποίημα. Παραθέτω το ποίημα.

Τι κι αν πεθάνανε τα σώματα;
Του Θείελπη Λευκία

Τι κι αν πεθάνανε τα σώματα; Η ζωή Σας
κι αν χάθηκε; Ευγενικά η Δόξα Σας φιλεί.
Και μέσα στη βαθειά της αγκαλιά η γη,
Δεν την χωράει την εκδικήτρα την ψυχή σας.
Γκρεμίστηκαν συντρίμμια οι βωμοί
Της Σκλαβιάς στην δίκαιη οργή Σας
Ω, των αρχαίων χρόνων γιγάντοι μυθικοί.
Γκρεμίστηκαν συντρίμματα. Μα ο βοριάς
Έπαψε να μουγκρίζει της παληκαριάς
Μέσα στα στήθη Σας τ’ αντρειωμένα,
Γιατί ανοίχτηκεν η πόρτα του θανάτου,
Και σμίξατε ο καθένας την καρδιά του,
Με τις καρδιές των ηρώων του Εικοσιένα.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Η ιστορία του Στράτου...

Γράφει ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΠΙΩΤΑΣ
Η ιστορία του Στράτου...
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Κορίτσι έξι χρόνων μόνο χωρίς γονείς, έξω από την Ασφάλεια

Οι πρώτες μέρες της χούντας στη Μυτιλήνη μέσα από τις αναμνήσεις - Γράφει η ΝΟΡΑ ΡΑΛΛΗ*
Κορίτσι έξι χρόνων μόνο χωρίς γονείς, έξω από την Ασφάλεια
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το εμπορικό πλεόνασμα πάνω από την κοινωνική επιβίωση

Γράφει η ΘΕΟΦΑΝΙΑ ΙΝΤΖΙΡΤΖΗ, Κοινωνική Ανθρωπολόγος και Ιστορικός
Το εμπορικό πλεόνασμα πάνω από την κοινωνική επιβίωση
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Ψωνίζοντας… ό,τι βρω

Γράφει η ΜΑΡΙΝΑ ΠΟΛΛΑΤΟΥ
Ψωνίζοντας… ό,τι βρω
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Να πληρώσουν τη ζημιά που προξένησαν στο νησί

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ Ν. ΠΑΤΣΗΣ, κάτοικος Δυτικής Λέσβου
Να πληρώσουν τη ζημιά που προξένησαν στο νησί
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Κραυγή απόγνωσης από Αγρα Λέσβου

Γράφει ο ΙΓΝΑΤΙΟΣ ΙΝΤΖΙΡΤΖΗΣ, Πρόεδρος της Κοινότητας Άγρας
Κραυγή απόγνωσης από Αγρα Λέσβου
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Που το πάνε;

Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΑΔΙΤΗΣ
Που το πάνε;
ΣΤΗΛΗ ΑΛΑΤΟΣ

Κρίση στην κτηνοτροφία στη Λέσβο… SOS

Γράφει ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΠΑΚΑΣ
Κρίση στην κτηνοτροφία στη Λέσβο… SOS
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΑΓΡΟΤΕΣ

Όταν το Υπουργείο «κοιμάται» και η Λέσβος καταρρέει

Χωρίς επαρκείς κτηνιάτρους, χωρίς ουσιαστική στήριξη, χωρίς καμία σοβαρή πολιτική διαχείρισης των επιπτώσεων από τον αφθώδη πυρετό
Όταν το Υπουργείο «κοιμάται» και η Λέσβος καταρρέει
ΜΕ ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Μήτσου Ν. Τσιάμη, Δοξαστικά στον Αργύρη Εφταλιώτη, Αθήνα 1974

Παρουσίαση : Δημήτρης Πατίλας
Μήτσου Ν. Τσιάμη, Δοξαστικά στον Αργύρη Εφταλιώτη, Αθήνα 1974