Η προμνησία στα ελληνικά ή γαλλιστί déjà vu (έτσι πιο γνωστός ως όρος), περιγράφει μια φάση σύγχυσης του νευρικού συστήματος, βάσει της οποίας δημιουργείται ψευδώς η εντύπωση στο άτομο –κυρίως νεαρής ηλικίας- πως έχει ξαναδεί ή βιώσει μια κατάσταση, ένα γεγονός. Στην καθημερινότητά μας είθισται να λέμε ότι πάθαμε déjà vu, όταν πραγματικά επαναλαμβάνεται ό,τι και στο παρελθόν, μια πιστή αντιγραφή του χθες. Ό,τι έχουμε ξαναζήσει.

Μέρες τώρα λοιπόν, με αφορμή όσα αποκαλύφθηκαν με επίκεντρο τον Πρόεδρο της ΓΣΕΕ, σχηματοποιώ στο μυαλό μου εικόνες, κείμενα και ιδιαίτερα άρθρα περίπου τρεις και βάλε, κοντά τέσσερις δεκαετίες πίσω. Όταν η κοινή γνώμη πανελλαδικά, αλλά κι εδώ τοπικά στη Λέσβο, είχαμε ζήσει στους ρυθμούς της απόλυτης παρανομίας στα προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης κι εκπαίδευσης. Σχεδόν συλλήβδην – ελάχιστες εξαιρέσεις υπήρξαν – οι φορείς υλοποίησης τέτοιων προγραμμάτων είχαν κατηγορηθεί για τεράστιες ατασθαλίες, ρεμούλες ή κι απλώς για κάκιστη επιλογή επιμορφούμενων, έξω και πάνω από κάθε τυπική διαδικασία επιλεξιμότητας, αλλά και για κακοδιαχείριση.

Δεν υποστηρίζω πως όλοι έκλεψαν. Αντιθέτως, μαζί με τα ξερά κάηκαν και τα χλωρά, γιατί η συντριπτική πλειοψηφία των φορέων ξεκίνησε τις διαδικασίες με αγαθές προθέσεις, για να προσφέρει στο συγχωριανό, στον άνεργο, στους νέους της κάθε περιοχής. Ενδεχομένως το κέρδος να ήταν κάποια μικρορουσφετάκια στο ποιοι θα συμμετείχαν στην κατάρτιση. Στην πράξη όμως, λόγω άγνοιας και ορισμένων ιδιοτελών μεσαζόντων, τα πήρε και τα σήκωσε τα προγράμματα. Δισεκατομμύρια δραχμές πήγαν στον βρόντο δίχως να εισφέρουν στους στόχους της επιμόρφωσης και στην αναβάθμιση του εκπαιδευτικού επιπέδου των καταρτιζόμενων. 

Κοινώς ένας κακός χαμός ή της κατάρτισης το… κάγκελο όπως αναλυόταν στις στήλες των εφημερίδων, ξανά και ξανά.

Σε επίπεδο Βορείου Αιγαίου, με τους αμέτρητους δήμους και κοινότητες τότε, είχαν υλοποιηθεί κι αμέτρητα προγράμματα, είτε από υπηρεσίες του δημοσίου, είτε απ’ την αυτοδιοίκηση, είτε από ιδιωτικά Κέντρα, με προτεραιότητα αυτά της εκμάθησης χειρισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών, λογιστικής, ξένων γλωσσών ή πρακτικής εξάσκησης π.χ. στην ξυλογλυπτική, στο κέντημα, στα οικοκυρικά, ακόμη και στο ράβδισμα.

Κάθε χωριό και πρόγραμμα, κάθε σπίτι και επιμορφούμενος.

Για όλους και για όλα τα αντικείμενα έτρεξαν προγράμματα. Ως επί το πλείστον από φορείς που δίχως κανένα αντικειμενικό υπόβαθρο για την ένταξη και υλοποίηση τέτοιων δράσεων, ανέλαβαν να διαχειριστούν τεράστια κονδύλια. Κι όλως περιέργως για μεγάλο χρονικό διάστημα, όλοι εισέπρατταν απ’ το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, που συγχρηματοδοτούσε μαζί με το ελληνικό κράτος τέτοια άυλα έργα.

Μέχρι που μπήκαν κανόνες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα επόμενα Κοινοτικά Πλαίσια Στήριξης και στη συνέχεια στο ΕΣΠΑ αυστηροποίησε στο έπακρο, κι ορθώς κατά την άποψή μου, όλο το πλαίσιο, αποσκοπώντας στην αποτελεσματικότερη κι ουσιαστικότερη απόδοση των δράσεων κατάρτισης. Κοινώς, να πιάνουν τόπο εισφέροντας σε προσόντα και δεξιότητες, κάνοντας καλύτερους όσους κάθονταν στα θρανία.

Με τα καινούργια δεδομένα λοιπόν, η σύγκριση του παρελθόντος και ό,τι καταγγέλλεται σήμερα, φαντάζει έως και πολύ περίεργη. Απίθανη. Αλήθεια, ποια Διαχειριστική Αρχή, ποιοι Υπόλογοι, ποιοι ελεγκτές έξι χρόνια τώρα επέτρεψαν και γιατί άραγε, να βιώσουμε εκ νέου τα ίδια παρατράγουδα με τα προγράμματα κατάρτισης;

Δεν χρειάζεται να έχεις εντρυφήσει σε τέτοιες διαδικασίες για να είσαι βέβαιος πως πολλά, μα πάρα πολλά, ή έστω τα πλέον «κατάλληλα» πρόσωπα, έκαναν κατ’ εξακολούθηση τα «στραβά μάτια» για να φτάσουμε έως εδώ.

Το έχουμε ξαναδεί το έργο και οφείλει η Δικαιοσύνη να δώσει σύντομα απαντήσεις. Ει το δυνατόν πειστικότατες.

Υ.Γ.:  Και σ’ αυτή την υπόθεση, οφείλουμε να κάνουμε για ακόμη μια φορά ειδική μνεία στον Μυτιληνιό επικεφαλής της Αρχής Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, Χαράλαμπο Βουρλιώτη.

Στον ανώτατο δικαστικό λειτουργό απ’ τις γειτονιές της Λαγκάδας, που με το εξαιρετικό, άμεμπτο και υποδειγματικό έργο του, σε έναν απ’ τους πιο κρίσιμους και σύνθετους ελεγκτικούς ρόλους της δημόσιας οικονομικής ζωής, τιμά τον τόπο κι όλους τους συμπατριώτες του, όλη τη Λέσβο.